Giỗ tổ Dòng họ là truyền thống tín ngưỡng tốt đẹp của
ông bà ta, được gìn giữ và phát triển qua từng thế hệ. Tùy vào văn hóa vùng
miền và truyền thống tâm linh của từng gia đình sẽ có sự khác nhau về lễ vật,
cách cúng và văn khấn giỗ tổ Dòng họ. Tuy nhiên về cơ bản, lễ cúng giỗ tổ Dòng
họ cũng có những nguyên tắc chung để giỗ tổ trọn vẹn được ý nghĩa.
Vậy các nguyên tắc đó là gì? Văn khấn cúng giỗ tổ dòng họ
có gì khác với văn khấn giỗ ông bà tổ tiên?… Tất cả những điều này sẽ
được giải đáp qua bài viết dưới đây!
Giỗ Tổ Dòng họ là gì
Giỗ tổ Dòng họ được hiểu một cách đơn giản là ngày giỗ tiên
linh ông bà đã mất vào các đời chung tại một nhà thờ lớn.
Theo phong tục cổ truyền của người Việt thì con cháu sẽ thờ
cúng riêng ông bà đến 5 đời thì tống giỗ. Thực tế thì con cháu thực hiện lễ
cúng giỗ riêng đến 4 đời đó là giỗ cha mẹ, giỗ ông bà, giỗ ông bà cố và kỵ. Cao
hơn kỵ được gọi là tiên tổ thì không giỗ riêng nữa mà sẽ giỗ chung một nhà thờ
của dòng họ mỗi năm một lần.
Trưởng họ (trưởng tộc) thường là người sẽ được hưởng hương
hỏa của tổ tiên nên phải có trách nhiệm lo hương khói, nhang đèn.
Giỗ tổ dòng họ mang đậm truyền thống “uống nước nhớ nguồn”
của người Việt. Dù có đi đâu, có trở thành “ông nọ bà kia” thì vẫn luôn nhớ về
cội nguồn, tổ tiên đã có công sinh thành và nuôi dưỡng mỗi con người.
Giỗ Tổ Dòng họ với lễ giỗ bình thường
Khác với các lễ giỗ riêng, lễ cúng giỗ tổ Dòng họ thường
được tổ chức ở Từ Đường hay Nhà thờ họ. Chi phí tổ chức đám giỗ này sẽ được lấy
từ số tiền đóng góp của con cháu trong dòng họ, không phân biệt con trai hay
con gái, người có vợ hay chưa vợ,… tùy tâm của từng thành viên. Dù có bận rộn
đến đâu thì vào ngày giỗ tổ, mọi người phải cố gắng sắp xếp về họp mặt đầy đủ.
Cũng vì điều này mà lễ giỗ họ sẽ được tổ chức vào cuối năm đầu năm tùy vào từng
Dòng họ.
Trách nhiệm tiến hành tổ chức giỗ tổ điều do Trưởng họ và
Hội đồng Dòng họ của họ chiu trách nhiệm. Các thành viên khác được phân chia
công việc cụ thể.
Lễ vật trong mâm cúng giỗ Tổ Dòng họ gồm những gì
Cúng giỗ là buổi lễ kỷ niệm ngày người mất qua đời. Vào
ngày này, con cháu trong nhà sẽ thể hiện tấm lòng thủy chung, biết ơn đối với
các thế hệ người đã mất. Nhà giàu thì tổ chức làm giỗ linh đình, mời người thân
trong dòng họ, bạn bè gần xa, anh em bằng hữu về dự giỗ. Nhà nghèo thì chỉ cần
lưng cơm, đĩa muối, quả trứng, ba nén nhang, một đôi nến và vài món ăn giản dị
cúng người mất cũng đã có lòng Thành kính đối với người đã mất.
Cúng giỗ bằng mâm cúng chay hay mâm cúng mặn điều được. Với
những gia đình theo đạo Phật thì mâm cúng chay sẽ được ưu tiên hơn. Lễ vật
trong mâm cúng chay thì gia chủ tự mình lựa chọn để chuẩn bị, không câu nệ phải
có món này hay món kia.
Văn khấn giỗ Tổ Dòng họ đúng tâm linh
Nội dung bài văn cúng giỗ tổ Dòng họ tương đối dài và khó
nhớ, do vậy, quý gia chủ có thể in ra khổ giấy A4 để thực hiện lễ cúng một cách
một cách suôn sẻ. Sau khi cúng xong, gia chủ sẽ thực hiện hóa vàng bài văn cúng
với vàng mã.
Nội dung
bài khấn cụ thể như sau:
Nam mô
Nhật Nguyệt Quang Minh Phật
Nam mô
Địa Vương Mẫu Phật
Nam mô
Ta bà Giáo chủ Bổn sư Thích ca Mâu Ni Phật
Nam mô
Mười phương chư Phật, Chư Phật mười phương
Nam mô
Chư vị Bồ Tát
Kính
lạy: Hội đồng Thánh Mẫu
Kính
lạy: Ngọc Hoàng Thượng Đế.
Kính
lạy: Chư Tiên, Chư Thánh, Chư Thần
Kính
lạy: Thổ Thần, Thần Linh, Thổ Địa, Táo Phủ Thần Quân, Ngũ phương Địa mạch, Tiếp
dẫn Tài Thần, Tiếp dẫn Lộc Thần, Tiền Hậu địa chủ, Chúa Bà bản cảnh, các tiểu
Thần trong khu vực.
Kính lạy: Cửu huyền Thất Tổ, Thất Tổ Cửu Huyền. Cao Cao
tằng Tổ khảo, Cao Cao tằng Tổ tỷ, Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, Hiền khảo,
Hiền tỷ, Bá, Thúc, Đệ, Huynh, Cô, Dì, Tỷ, Muội. Cộng đồng nội - ngoại Gia tiên
dòng họ …
Kính
lạy: Chầu Tổ Cô, Hoàng Tổ Mãnh, Bà Cô, Ông Mãnh dòng họ…
Hôm nay
là Ngày… Tháng… Năm…
Con tên
là:
Đang cư
ngụ tại địa chỉ:
Đại diện
cho con cháu dòng họ …
Xin kính
dâng lễ vật, cầu xin bề trên chấp lễ chấp bái.
Chúng
con cầu xin các vị Gia tiên Tiền Tổ dòng họ… độ trì dạy bảo dẫn dắt cho tất cả
con cháu trong dòng họ để mọi gia đình trong dòng họ …: Già được mạnh khỏe, trẻ
được bình an. Con cháu hiếu thảo với Ông Bà Cha Mẹ.
Chúng con cầu xin, gia tiên tiền tổ độ trì để toàn thể con
cháu trong dòng họ: Cầu tài đắc tài, cầu lộc đắc lộc, cầu sức khỏe được sức
khỏe, cầu tiến tới được tiến tới, cầu con được con, cầu cháu được cháu. Để cho
toàn bộ dòng họ chúng ta ngày càng đông đúc, phú quý, giàu sang, nhà cửa khang
trang, hiển vinh mãi mãi.
Chúng con xin hứa: Luôn luôn ghi lòng tạc dạ công ơn sinh
thành dưỡng dục của Tổ tiên. Giữ vững được truyền thống nội ngoại thương yêu,
đoàn kết, sống có tôn ti trật tự trên kính dưới nhường. Phát huy được truyền
thống vẻ vang, cần cù lao động, siêng năng học tập của cha ông tiên tổ.
Cách cúng giỗ Tổ Dòng họ đúng tâm linh
Theo phong tục của ông bà ta, chiều ngày hôm trước ngày giỗ
tổ dòng họ diễn ra, con cháu thực hiện lễ cúng gọi là “tế cáo” mời tổ tiên về,
sáng hôm sau là lễ “tế chính”.
Khi làm lễ cúng, trưởng họ đứng trước bàn thờ tổ đọc lịch
sử dòng họ và văn khấn giỗ tổ họ. Mục đích của việc này là để con cháu biết
được tên của các ông mình và tránh phạm phải những lỗi phạm húy đến tên của
Thủy Tổ và tiên tổ các đời.
Sau khi tiến hành lễ cúng và hóa vàng xong, lễ vật sẽ được
“hạ xuống” để con cháu được thụ lộc, quay quần bên nhau.
Cuối cùng, các thành viên tham dự và Trưởng tộc sẽ cùng
nhau ngồi lại họp bàn về công việc chung của dòng họ, việc nào tốt thì phát
huy, việc nào chưa tốt thì chấn chỉnh ngay.
Hi vọng qua bài viết này, các thắc mắc của quý gia chủ về
văn khấn giỗ tổ Dòng họ sẽ lần lượt được giải đáp. “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn
quả nhớ kẻ trồng cây” đó chính là truyền thống mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc
của người Việt. Cách cúng và lễ vật cúng ở nhiều nơi không giống nhau. Do vậy,
bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo.
ST từ
ngồn: Đồ Cúng Việt
Văn khấn giỗ tổ Gia tộc Họ Đoàn Đền Công
Kính lạy: Ngọc Hoàng Thượng Đế.
Kính
lạy: Chư Tiên, Chư Thánh, Chư Thần.
Kính
lạy: Thổ Thần, Thần Linh, Thổ Địa, Táo Phủ Thần Quân, Ngũ phương Địa mạch, Tiếp
dẫn Tài Thần, Tiếp dẫn Lộc Thần, Tiền Hậu địa chủ, Chúa Bà bản cảnh, các tiểu
Thần trong khu vực.
Kính lạy: Cửu huyền Thất Tổ, Thất Tổ Cửu Huyền. Cao Cao
tằng Tổ khảo, Cao Cao tằng Tổ tỷ, Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, Hiền khảo,
Hiền tỷ, Bá, Thúc, Đệ, Huynh, Cô, Dì, Tỷ, Muội. Cộng đồng nội - ngoại Gia tiên
dòng Họ Đoàn Đền Công.
Kính lạy: Chầu Tổ Cô, Hoàng Tổ Mãnh, Bà Cô, Ông Mãnh dòng
Họ Đoàn Đền Công.
Hôm nay
là Ngày 19 Tháng …… Năm ……
Con tên
là: Đoàn Văn Đựng
Đang cư ngụ tại địa chỉ: Khu Đền Công 2, phường Trưng
Vương, thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh.
Đại diện cho con cháu Dòng họ Đoàn Đền Công.
Xin kính dâng lễ vật, cầu xin bề trên chấp lễ chấp bái.
Chúng con cầu xin các vị Gia tiên Tiền Tổ Dòng họ Đoàn Đền
Công độ trì dạy bảo dẫn dắt cho tất cả con cháu trong Dòng họ để mọi gia đình
trong Dòng họ Đoàn Đền Công già được mạnh khỏe, trẻ được bình an, con cháu hiếu
thảo với Ông Bà Cha Mẹ.
Chúng con cầu xin, gia tiên tiền tổ độ trì để toàn thể con
cháu trong Dòng họ: Cầu tài đắc tài, cầu lộc đắc lộc, cầu sức khỏe được sức
khỏe, cầu tiến tới được tiến tới, cầu con được con, cầu cháu được cháu. Để cho
toàn bộ Dòng họ chúng ta ngày càng đông đúc, phú quý, giàu sang, nhà cửa khang
trang, hiển vinh mãi mãi.
Chúng con xin hứa: Luôn luôn ghi lòng tạc dạ công ơn sinh
thành dưỡng dục của Tổ tiên. Giữ vững được truyền thống nội ngoại thương yêu,
đoàn kết, sống có tôn ti trật tự trên kính dưới nhường. Phát huy được truyền
thống vẻ vang, cần cù lao động, siêng năng học tập của cha ông tiên tổ.
Kính
cẩn, kính báo (vái - lạy 4 lần) !
Rất ý nghĩa và trên cả tuyệt vời. Từ giờ họ ta đã có gia phả và Blog rồi.
Trả lờiXóaRất tuyệt vời. Cảm ơn người đã viết Blog !
Trả lờiXóa